Na Roztoczu i w okolicach Roztocza jest ich całkiem sporo. Tu - tylko o kilku wybranych. Klikając na miniaturę otworzysz mapę z przebiegiem trasy.

©Paweł Rydzewski / www.roztocze.horyniec.net

Schemat linii wąskotorowych na Lubelszczyźnie

autorstwa Jarosława Szczuryka vel Szczerby. Publikacja za zgodą autora

Leśna kolejka w okolicach Suśca i Borowca

W okolicy Suśca funkcjonowała ongiś leśna kolejka wąskotorowa, której tory  wiodły od stacji PKP w Suścu w głąb Puszczy Solskiej. Mniej więcej w połowie trasy tory rozgałęziały się: jedna nitka prowadziła na północny - zachód i wkrótce kończyła się, druga zaś wiodła na południowy - zachód, w kierunku Borowca, kończąc się w pobliżu koryta Tanwi. Przebieg trasy został przedstawiony na dwóch uzupełniających się skanach.

Jest to z pewnością odkrycie,  gdyż do momentu ujawnienia przez autora niniejszej strony  istnienia kolejki (najpierw w rozmowach prywatnych, znacznie później w Internecie) ani  w przewodnikach, ani w sieci nie znalazła się jakakolwiek wzmianka o leśnej kolejce wąskotorowej w pobliżu Suśca - nie wspominając już o podaniu jej przebiegu na mapie. 

Kolejka w Rudzie Różanieckiej

Wzmianki o kolejce wąskotorowej w Rudzie Różanieckiej znane były już wcześniej, jednak nie znane były szczegóły jej przebieg jak również jej trasa na mapie. Trasa kolejki wiodła od gorzelni, do mostku na Różańcu. Interesujące jest, że trasa kolejki rozwidlała się w końcowym biegu - jedna część przekraczała Różaniec, druga - odbiegała na południowy - zachód i kończyła się przy brzegu rzeki. Nowe!

Kolejka w Lasach Sieniawskich

Kolejka wąskotorowa prowadziła spod Bubnowej Góry  przez Radawę, Piwodę, Koniaczów - do Surochowa. Zbudowana po 1924 r. przez Czartoryskiego do wywozu drewna, służyła również jako transport dla myśliwych oraz w celach turystycznych. Trasa kolejki nie jest zaznaczona na mapach współczesnych, jednakże można ją odnaleźć  na przedwojennej mapie WIG (skan obok). Z czasem, podstawowa trasa kolejki została uzupełniona:  dobudowano odcinek zachodni (blisko początku trasy), a także dołączono dwie nowe nitki na południowym krańcu. Jedna z nich dochodziła do linii normalnotorowej (z Hrebennego i Lubaczowa do Jarosławia). Zmiany te widoczne są na drugim skanie - mapy powojennej bazującej jednak na przedwojennym podkładzie WIG. 

Do tej pory ani w Internecie, ani w źródłach drukowanych nie ukazano dokładnego przebiegu kolejki na mapie - w szczególności nie ukazano przebiegu oryginalnego i późniejszych zmian.

Kolejka na Krzyżowej Górze

Krótki odcinek kolejki służył do transportu urobku z kamieniołomu na Krzyżowej Górze do stacji kolejowej w Nowinach koło Suśca. W kamieniołomach pracowali więźniowie pobliskiego obozu w Błudku, założonego przez NKWD dla "wrogów klasowych". Klikając w miniaturę obok, można zapoznać się zarówno z przebiegiem trasy, jak też z kilkoma zdjęciami kamieniołomu.

Leśna kolejka w Lasach Janowskich

W Lasach Janowskich zachowały się pozostałości kolejki wąskotorowej, która w czasie wojny i w latach powojennych była wykorzystywana do transportu drewna. Na skanie - przebieg kolejki w latach 50. XX w. w rejonie Łążka Ordynackiego. Więcej na temat kolejki janowskiej - tu. Należy wspomnieć, iż autor niniejszej strony brał udział w zrealizowanej części projektu przejścia po torach kolejki janowskiej, na odcinku 20 km.

Kolejka ze Zwierzyńca do Biłgoraja

Kolejka prowadząca ze Zwierzyńca (obecna stacja Zwierzyniec Towarowy) do Biłgoraja, zbudowana przez Austriaków w 1916 r. W 1971 w miejsce trasy wąskotorówki poprowadzono linię normalnotorową. Na skanie - przebieg linii wąskotorowej w latach 50. XX w.

Kolejka w Horyńcu

W Horyńcu kolejka służyła do wywożenia zużytej borowiny z zakładu przyrodoleczniczego, który był kiedyś w centrum parku zdrojowego. Tory nie były dłuższe niż 50 m. Oczywiście na tak krótkim odcinku nie wykorzystywano lokomotywy. Jest to pierwsza wzmianka na temat tej "ciekawostki wąskotorowej". Wcześniej - nie było żadnej informacji ani w Internecie, ani w publikacjach drukowanych. Ponieważ nie są dostępne tak dokładne plany Horyńca z tamtego okresu (w odpowiedniej skali), lokalizację ukazano na schemacie.

Kolejka w Łętowni

Wprawdzie to już nie Roztocze, ale tereny sąsiadujące z ziemią lubaczowską. Od stacji PKP Łętownia (na trasie Rozwadów - Przeworsk)  prowadziła wąskotorówka do wsi Łętownia. Na mapie z lat 60. ślady kończą się tuż za Łętownią, nie wykluczone jest jednak, że kolejka prowadziła jeszcze dalej na południowy - zachód.

Kolejka na Roztoczu ukraińskim

Kolejka wąskotorową na Roztoczu ukraińskim (Dubrowka, okolice Rawy i Potylicza): rozgałęziona linia służąca do wywozu urobku z licznych w tym rejonie kamieniołomów. Linia istniała jeszcze w końcu lat 50. XX w. Informacji na jej temat nie znajdziemy w żadnym przewodniku ani na żadnej stronie internetowej. Autor strony RP podaje tę informację oraz ukazuje przebieg linii jako pierwszy (1.01.2006). Jest to z pewnością odkrycie.

Kolejka w rejonie Bełżca

Kolejka wąskotorową prowadząca ze stacji  kolejowej z Bełżcu - na północ, w kierunku Trawnik. Na mapie z 1910 r. zaznaczono przebieg do okolic Dzierążni. Jest to pierwsza prezentacja przebiegu trasy kolejki na mapie.

Kolejka w rejonie Uhnowa

Kolejka wąskotorową prowadząca z okolic Uhnowa na północ, w stronę Tyszowiec i dalej do Hrubieszowa, z odgałęzieniem do Wożuczyna - na mapie z 1910 r. Jest to pierwsza prezentacja oryginalnego (nie - narysowanego) przebiegu trasy kolejki na mapie. 

Kolejka w rejonie Grabowca

Rozgałęziona kolejka wąskotorowa w rejonie Grabowca, Trzeszczan i Wojsławic - na mapie z 1910 r. Jest to pierwsza prezentacja oryginalnego (nie - narysowanego) przebiegu trasy kolejki na mapie.

Wykorzystanie jakichkolwiek materiałów zawartych na tej stronie (tekstów, map) zarówno w druku, jak też w Internecie - wymaga uzyskania zgody autora strony. Inny sposób postępowania jest sprzeczny z prawem autorskim i zwykłą ludzką uczciwością